Jakie znacie holenderskie filmy?
To zapewne trudne pytanie, nie tylko dla osób ,które właśnie przyjechały do Holandii. Bywają okresy kiedy holenderska filmoteka "płodzi" znanych ludzi kina czy produkcje filmowe rozpoznawane na całym świecie. Niestety ostatnie lata to okres dużego zamieszania jeżeli chodzi o film holenderski, z jednej strony znane i cenione produkcje takie jak "Zwartboek", z drugiej filmy wywołujące skandale - np. "Fitna" wyreżyserowany przez Geerta Wildersa, krótki film krytykujący Islam, którego premiera została wstrzymana przez amerykańską firmę Network Solutions. Także dowództwo NATO zaapelowało, by media nie emitowały filmu nakręconego przez kontrowersyjnego holenderskiego parlamentarzystę. Dwudziestu siedmiu ministrów polityki zagranicznej krajów Unii przedstawiło stanowisko, że film zrównuje islam z przemocą. Pomimo tego według nich treść film mieści się w granicach prawa do wolności słowa. Film jest mieszanką obrazów zamachów, wstrząsających wypowiedzi islamskich przywódców i cytatów z Koranu.
Kolejny kontrowersyjny film ostatnich lat to "Dutch Touch" (2006) w reż. Ulrike Helmer film dokumentalny. Kamera towarzyszy trzem muzykom związanym z hip-hopową muzyką w Holandii. Bohaterami filmu są znany raper Brainpower, Duvel z Rotterdamu i Jay Colin z Amsterdamu. Jak wszyscy hip-hopowcy, także ci z Holandii protestują przeciw niesprawiedliwości społecznej i nietolerancji. Ich zdaniem w ostatnim czasie Holandia stała się jednym z najbardziej nietolerancyjnych miejsc na świecie. Co jest dość ciekawym i odważnym stwierdzeniem.
Oczywiście na koniec kontrowersji o holenderskim kinie nie może zabraknąć wzmianki o Theo Van Gogh (potomek brata słynnego XIX-wiecznego malarza Vincenta van Gogha), który był twórcą filmów krytykujących islam i kwestionujących sens wielokulturowego społeczeństwa. Theo Van Gogh został zamordowany przez Mohammed Bouyeri, Holendra marokańskiego pochodzenia. Sam Theo Van Gogh nie byl wybitna postacią kina, raczej przez wzgląd nazwiska był znaną osoba i to raczej znany jedynie w Holandii. Świat o reżyserze usłyszał po śmierci. Ostatnim jego filmem był "Submission: Part I" i właśnie przez ten film reżyser stracił życie. Dziesięciominutowy film opowiada o złym traktowaniu kobiet wśród muzułmanów. Reżyser zaprezentował nadużycia wobec nich poprzez pokazanie tekstu Koranu wypisanego na ciele kobiety, który uprawomocnia ich złe traktowanie. Jedyną postacią jest kobieta, która modli się do Allaha i przedstawia swoją historię - złe traktowanie jej w małżeństwie - przemoc, gwałty.
Wróćmy do sukcesów holenderskiego kina. Najbardziej znanym holenderskim aktorem jest oczywiście Rutger Hauer. Aktor zdobył sławę i trafił do Hollywood dzięki roli w filmie 'Turks fruit' (1973), sam film zdobył nominacje do Oscara. Polscy kinomani na pewno pamiętają tego znakomitego aktora w roli psychopatycznego zabójcy 'The Hitcher' ('Autostopowicz'') czy przywódcę androidów w filmie 'Blade runner' ('Łowca androidów').
Kolejna holenderska gwiazda to Carice van Houten, film 'Zwartboek' ('Czarna księga') otworzył jej drzwi do Hollywood, a dokładnie kluczem do sukcesu byla Europejska Nagroda Filmowa w kategorii najlepsza europejska aktorka roku 2007. Ostatnio aktorkę mogliśmy zobaczyć u boku Toma Cruisa w filmie 'Valkyrie' ('Walkiria'), gdzie grała jego filmową żonę Ninę Von Stauffenberg. Na pewno Carice van Houten zobaczymy jeszcze nie jednej produkcji USA.
Ostatnio produkcja filmowa, która masz szanse przedostac sie poza Holandie, to "De Storm" ,ktory wkrótce wejdzie na ekrany kin (17 września). Film opowiada o kataklizmie, który miał miejsce w 1953 roku i pochłonął życie tysięcy Holendrów. Czy film zdoła przebić się przez granice Holandii i dotrze np. do Polski? Dziś jeszcze tego nie wiemy, można będzie na to pytanie odpowiedzieć po premierze. Na pewno samo wydarzenie było jednym z największych tragedii powojennej Europy.
Ważne festiwale filmowe odbywające się w Holandii to: Festiwal Filmowy - Nederlands Film Festival Utrecht, w ubiegłym roku odbył się w dniach 24.09 - 03.10 (2008). Festiwal ten to przegląd filmów holenderskich zrealizowanych w Holandii, Belgii i Luksemburgu. Kolejny to Festiwal Filmowy CINEKID w Amsterdamie. Zapraszamy do kina, na holenderskie filmy!
(MH)
